eFizjoterapia

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS, gościec, łac. poliarthitis rheumatoidea) to przewlekła choroba autoimmunologiczna tkanki łącznej, która charakteryzuje się postępującymi zniekształceniami i sztywnością stawów, szczególnie rąk i stóp. Nieleczona prowadzi do znacznej niesprawności, uszkodzenia narządów wewnętrznych i przedwczesnej śmierci.

Reumatoidalne zapalenie stawów fizjoterapia

Zobacz również: reumatoidalne zapalenie stawów – 10 rzeczy, które warto wiedzieć

RZS – przyczyny

Przyczyna choroby reumatoidalnego zapalenia stawów nie jest jednoznacznie określona – RZS należy do chorób idiopatycznych. Można wymienić kilka czynników, które zwłaszcza gdy występują razem, zwiększają ryzyko zachorowania:

  • obciążenia genetyczne – jako predyspozycja, jednak nie czynnik wywołujący chorobę;
  • płeć – RZS występuje częściej u kobiet;
  • zaburzenia układu odpornościowego – własne tkanki są rozpoznawane jako ciała obce i atakowane przez układ immunologiczny;
  • stany zapalne, zakażenie – prawdopodobna jest rola bakterii i wirusów w inicjowaniu procesu chorobowego;
  • stres – silny czynnik emocjonalny bywa związany z początkiem choroby;
  • palenie tytoniu – powoduje zwiększenie ryzyka zachorowania oraz cięższy przebieg choroby.

Więcej na temat samej choroby i objawów przeczytasz tutaj: Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS)

Fizjoterapia w RZS

Fizjoterapia przy RZS znacznie poprawia jakość życia chorego, zmniejsza nasilenie dolegliwości i wydłuża okresy remisji. Do głównych celów postępowania fizjoterapeutycznego należą:

  • zmniejszenie bólu;
  • opanowanie stanu zapalnego;
  • zatrzymanie deformacji stawów;
  • zapobieganie zanikowi i zwiększenie siły mięśniowej;
  • zwiększenie zakresu ruchomości stawów;
  • poprawa funkcji kończyn i jakości chodu.

Prawidłowe leczenie powinno obejmować wszystkie składowe fizjoterapii, czyli masaże, kinezyterapię i fizykoterapię. Dodatkowo warto uzupełnić ją o metody pomocnicze i leczenie uzdrowiskowe.

Kinezyterapia

Dobór odpowiednich ćwiczeń ściśle zależy od etapu choroby. W okresie wczesnym stosuje się ćwiczenia rozciągające i rozluźniające, a także ogólnousprawniające (włącznie z izometrycznymi). Stanowią one podstawę leczenia na tym etapie. Mogą być wykonywane w wodzie lub na podwieszkach.

W okresie podostrym, gdy możliwe jest chodzenie, rozpoczyna się chód z podparciem – o kulach, lasce czy balkoniku. Prowadzi się również ćwiczenia bierne i wspomagane.

Okres ostry wymaga leżenia. W efekcie stosuje się różne pozycje ułożeniowe ze specjalnym podparciem dla stawów.

Sklep Spirulina
  • ćwiczenia oddechowe;
  • ćwiczenia izometryczne i czynne w stawach nieobjętych zapaleniem.

Z kolei okres remisji przebiega bez znacznych stanów zapalnych. Dlatego można rozpocząć ćwiczenia czynne i czynne w odciążeniu, a także zwiększanie zakresu ruchu (np. poizometryczna relaksacja mięśni).

Fizykoterapia

Podstawą lecznictwa fizykalnego jest krioterapia miejscowa i ogólna, ponieważ ma korzystne działanie przy RZS. Zmniejsza ból i powoduje zwiększenie bezbolesnej ruchomości w stawach. Regularne zabiegi zimnem zmniejszają stan zapalny i przyczyniają się do rozluźnienia nadmiernie napiętych mięśni. Efekt pojedynczego zabiegu utrzymuje się przez kilka godzin, jest to dobry czas na kinezyterapię. Stosowanie zabiegów z użyciem ciepła jest niewskazane w okresie aktywności choroby. Podczas jej wycofania natomiast może korzystnie wpłynąć na rozluźnienie mięśni.

Stosuje się bicze wodne i laseroterapię, w zależności od nasilenia objawów i etapu choroby.

Ponadto wskazane są ultradźwięki – połączone z odpowiednim lekiem pozwalają, podobnie jak jonoforeza, na wprowadzenie substancji leczniczej do tkanek (sonoforeza). Poprawiają miejscową przemianę materii, działają przeciwbólowo, przy większych dawkach mogą rozbijać złogi i zwapnienia w stawach.

Na końcu należy wspomnieć o magnetoterapii, która jest wygodna do zastosowania, ponieważ podczas zabiegu nie przeszkadza opatrunek, ubranie, czy gips. Przyczynia się do regeneracji tkanek, działa przeciwobrzękowo i przeciwzapalnie.

Elektroterapia

Jonoforeza bezpośrednio na zajęte chorobowo stawy pozwala na wprowadzenie do nich jonów leku np. o działaniu przeciwzapalnym. Stosuje się m.in.

  • chlorek wapnia, hydrokortyzol (przeciwzapalnie);
  • chlorowodorek lidokainy (przeciwbólowo);
  • talozainę (przekrwienie).

Do pozostałych zabiegów z użyciem prądu należą:

  • Diadynamik – przeciwbólowo i przekrwiennie, zmniejsza napięcie mięśniowe;
  • Elektrostymulacja TENS – zmniejsza czucie bólu i stymuluje tkanki do regeneracji.

Masaż

W stanie ostrym i podostrym stosuje się masaż rozluźniający, wykonywany powoli i delikatnie. To ważne, aby nie wzmocnić trwającego stanu zapalnego i nie powodować dolegliwości bólowych.

W okresie remisji można zastosować masaż wirowy.

Bibliografia

  1. Coote A., Haslam P., Ortopedia i reumatologia, Wydawnictwo Urban&Partner, Wrocław 2007.
Polecane produkty:
Rehabilitacja Wrocław