Bóle mięśni pleców należą do najczęstszych dolegliwości układu mięśniowo-szkieletowego. Mogą występować u osób w każdym wieku, choć ich częstość wzrasta wraz z siedzącym trybem życia oraz ograniczoną aktywnością fizyczną. Objawy mogą wynikać z przeciążenia, długotrwałego napięcia lub osłabienia mięśni, nieprawidłowej postawy ciała, intensywnego wysiłku fizycznego albo urazu. Mogą również towarzyszyć różnym chorobom kręgosłupa, układu nerwowego lub narządów wewnętrznych. Właściwa ocena przyczyny bólu mięśni pleców ma kluczowe znaczenie dla doboru skutecznego postępowania oraz zapobiegania nawrotom dolegliwości.
Bóle mięśni pleców – przyczyny
Jednym z najważniejszych czynników wywołujących ból mięśni pleców jest siedzący tryb życia oraz niewystarczająca aktywność fizyczna. Wielogodzinna praca przy komputerze, długotrwałe przebywanie w jednej pozycji oraz ograniczona ilość ruchu prowadzą do osłabienia i zmniejszenia wytrzymałości mięśni odpowiedzialnych za stabilizację kręgosłupa (m.in. mięśnie przykręgosłupowe). W efekcie są one bardziej podatne na przeciążenia, co może powodować ból oraz zwiększać ryzyko rozwoju różnych schorzeń kręgosłupa, w tym zmian zwyrodnieniowych i dyskopatii.
Bóle mięśni pleców mogą być również następstwem nadmiernych przeciążeń związanych z ciężką pracą fizyczną, intensywnymi treningami, gwałtownym zwiększeniem aktywności fizycznej lub długotrwałym utrzymywaniem wymuszonej pozycji ciała. Do przeciążenia dochodzi także wtedy, gdy przez wiele godzin nadmiernie obciążana jest jedna grupa mięśniowa.
Należy również pamiętać, że ból mięśni pleców może towarzyszyć wielu chorobom i urazom. Dolegliwości często wynikają wówczas z odruchowo zwiększonego napięcia mięśni otaczających kręgosłup lub z mechanizmów kompensacyjnych. Dotyczy to m.in. dyskopatii, zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa, złamań kręgów i innych urazów kręgosłupa, kręgozmyku, zesztywniającego zapalenia stawów kręgosłupa (ZZSK), wad postawy oraz niektórych schorzeń innych narządów ruchu, takich jak urazy stawu biodrowego czy stawu ramiennego.
Diagnostyka bóluów mięśni pleców
Diagnostyka bólów mięśni pleców rozpoczyna się od szczegółowego wywiadu oraz badania klinicznego. Fizjoterapeuta lub lekarz ocenia charakter dolegliwości, lokalizację bólu, zakres ruchomości kręgosłupa, siłę mięśniową oraz napięcie tkanek. Dodatkowo przeprowadza odpowiednio dobrane testy funkcjonalne. Jeśli pacjent posiada wcześniej wykonane badania obrazowe, są one uwzględniane podczas oceny stanu zdrowia.
Zobacz również: Badanie ruchomości kręgosłupa.
W przypadku występowania objawów alarmowych, takich jak postępujące zaburzenia neurologiczne, znaczne osłabienie siły mięśniowej, zaburzenia czucia czy podejrzenie poważnej choroby kręgosłupa, konieczne może być poszerzenie diagnostyki. Może ona obejmować m.in. rezonans magnetyczny wybranego odcinka kręgosłupa oraz konsultację z lekarzem, np. ortopedą, neurologiem lub reumatologiem.
Bóle mięśni pleców – leczenie
Leczenie bólów mięśni pleców powinno być ukierunkowane przede wszystkim na usunięcie przyczyny dolegliwości. W zależności od rozpoznania może obejmować terapię manualną, indywidualnie dobrane ćwiczenia, terapię punktów spustowych, suche igłowanie, kinesiotaping czy masaż tkanek miękkich. U części pacjentów stosuje się również leczenie farmakologiczne, a w przypadku wybranych schorzeń lub urazów wymagających interwencji leczenie operacyjne.
Istotnym elementem terapii jest także modyfikacja codziennych nawyków. Obejmuje ona m.in. zwiększenie poziomu aktywności fizycznej, regularne przerwy podczas długotrwałego siedzenia, poprawę ergonomii stanowiska pracy oraz naukę prawidłowych wzorców ruchowych.
Program ćwiczeń powinien być zawsze dobierany indywidualnie do przyczyny dolegliwości, stanu zdrowia oraz możliwości pacjenta. Inne postępowanie zaleca się osobom prowadzącym siedzący tryb życia, u których priorytetem jest odbudowa siły i wytrzymałości mięśni stabilizujących tułów. Inaczej wygląda terapia u sportowców oraz osób wykonujących ciężką pracę fizyczną, u których większy nacisk kładzie się na poprawę kontroli nerwowo-mięśniowej, elastyczności tkanek oraz odpowiednie przygotowanie do wysiłku.
Bóle mięśni pleców – kiedy do lekarza?
Do lekarza należy zgłosić się, jeśli bólowi mięśni pleców towarzyszą objawy alarmowe. Są to:
- promieniowanie bólu do kończyny;
- osłabienie siły mięśniowej kończyn;
- mrowienie i drętwienie kończyn;
- problemy z oddawaniem moczu lub stolca;
- gorączka;
- niewyjaśniona utrata masy ciała;
- nasilające się objawy neurologiczne.
Konsultacja lekarska jest wskazana również wtedy, gdy dolegliwości pojawiły się po urazie, na przykład po wypadku komunikacyjnym lub upadku. Należy zgłosić się do lekarza także wtedy, gdy ból jest bardzo silny, utrzymuje się mimo leczenia zachowawczego lub stopniowo się nasila.
Polecane produkty:
|
Kolagen w proszku na stawy, kości i skórę
Kolagen bioalgi zawiera aż 97% hydrolizowanego kolagenu. Jego opatentowana formuła sprawia, że wchłanialność jest na bardzo wysokim poziomie. Wspomaga łagodzenie objawów już istniejących chorób stawów, dodatkowo zapobiegając pojawianiu się nowych. Zobacz więcej... |
|
Kwas hialuronowy na stawy, skórę i oczy
Wspiera prawidłowe funkcjonowanie stawów i ich płynność ruchu. Dodatkowo pomaga utrzymać odpowiednie nawilżenie skóry i powierzchni oka. Wpływa także na elastyczność i właściwe uwodnienie tkanek. Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Iwaniuk M., Krajewska-Kułak E., Śmigielska-Kuzia J., Dolegliwości bólowe kręgosłupa – stale narastający problem, 2020.
- Matusiak-Jońska A., Zespoły bólowe kręgosłupa, Lekarz POZ, 6/2024.
