Medfile

Ataksja według najprostszej definicji jest niezbornością ruchową i zaburzeniami koordynacji ruchowej ciała. Pojęcie wywodzi się z języka greckiego i oznacza dosłownie “bez porządku”. Warto wspomnieć, że ataksja nie jest chorobą samą w sobie, lecz należy do objawów neurologicznych.

Ataksja - przyczyny, objawy, leczenie

Ataksja – charakterystyka

Jak wcześniej wyjaśniono, ataksja to zespół objawów obejmujący niezborność ruchową, problemy z koordynacją ruchów oraz utrzymaniem równowagi. Koordynacja ruchowa wymaga współdziałania wielu części układu nerwowego. Jeśli choć jeden z elementów ulegnie uszkodzeniu, wówczas mogą wystąpić objawy ataksji.

W medycynie można wyróżnić np. ataksję czuciową bądź przedsionkową. Pierwszy rodzaj jest wynikiem uszkodzenia nerwów w rdzeniu kręgowym lub w obwodowym układzie nerwowym. Charakteryzuje się niezdolnością do odczuwania wibracji, trudnościami w dotykaniu palcem nosa z zamkniętymi oczami, a także problemami w chodzeniu przy słabym oświetleniu. Z kolei ataksja przedsionkowa objawia się problemami w poruszaniu się po linii prostej, nudnościami, wymiotami czy niewyraźnym widzeniem. Ma miejsce, gdy uszkodzone zostają nerwy w narządach przedsionkowych.

Zobacz również: Błędnik – budowa i czynność.

Przyczyny

Dolegliwość może być spowodowana uszkodzeniem mózgu, rdzenia kręgowego lub nerwów. Za najczęstszą przyczynę uznaje się jednak uszkodzenie móżdżku.

Sklep Spirulina

Wszystkie możliwe przyczyny tego stanu można zebrać grupowo i przedstawić następująco:

  • niedobory niektórych witamin, w tym B1, B12 czy witaminy E;
  • uszkodzenia mózgu spowodowane np. udarem, guzami, infekcją lub urazami;
  • ekspozycja na toksyny lub lekarstwa;
  • czynniki autoimmunologiczne, jak np. stwardnienie rozsiane, celiakia, zapalenie naczyń mózgowych lub nowotwory;
  • przyczyny wrodzone – dziedziczne lub genetyczne;
  • choroby neurodegeneracyjne przebiegające z utratą komórek nerwowych;
  • choroby metaboliczne, np. hipoglikemia.

Objawy

Do objawów ataksji można zaliczyć między innymi:

  • niezdarne i niekoordynowane ruchy ręki;
  • trudności z chodzeniem (na szerokiej podstawie, upadanie na jedną stronę, upadki z powodu niestabilności czy brak umiejętności chodzenia po prostej linii);
  • trudności z utrzymywaniem równowagi podczas stania;
  • drżenie nasilające się często podczas sięgania po przedmioty – może dotyczyć kończyn dolnych, górnych, tułowia lub nawet całego ciała;
  • problemy z mową lub ze wzrokiem;
  • zawroty głowy.

Diagnostyka

W przypadku pacjenta z podejrzeniem ataksji należy przeprowadzić badanie fizyczne sprawdzające między innymi równowagę, koordynację, chód, słuch, wzrok i pamięć. Podstawą jest zawsze odpowiednio przeprowadzony wywiad z uwzględnieniem chorób współwystępujących oraz tych występujących u członków rodziny. Przeprowadzone zostaną także badania neurologiczne, obejmujące m.in.: EMG, badania krwi, płynu mózgowo-rdzeniowego, moczu, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny mózgu lub ciśnienie tętnicze.

Leczenie

Leczenie ataksji jest ściśle uzależnione od jej przyczyn. Przykładowo, jeśli przyczyną jest stosowanie leków bądź narażenie na określone toksyny najskuteczniejsze będzie ich odstawienie. Poprawę w objawach powinno przynieść wyrównanie niedoboru witamin, bądź rozpoczęcie leczenia choroby wywołującej ataksję.

W momencie gdy nie istnieje specyficzne leczenie, należy rozpocząć terapię zajęciową, fizjoterapię oraz terapię logopedyczną. Mogą one znacznie poprawić funkcjonowanie i jakość życia pacjenta z ataksją.

Bibliografia

  1. Ataksja: podstawowe informacje dla pacjenta, International Parkinson and Movement Disorder Society.
  2. Kwolek A., Fizjoterapia w neurologii i neurochirurgii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012.
Polecane produkty:

Aktualizacja:

Rehabilitacja Wrocław