Reklama

Zaburzenia mowy

Spis treści

Koenzym Q10 promocja

Zaburzenia mowy to zespół wielu różnych nieprawidłowości, które prowadzą do problemów z mówieniem i niewłaściwej artykulacji poszczególnych głosek. Mogą dotyczyć zarówno wad wymowy, jak i używania niepoprawnych słów. Tego rodzaju dolegliwościami zajmują się przede wszystkim logopedzi, ale i lingwistycy oraz psycholodzy. Zaburzenia mowy zawsze wymagają obserwacji i leczenia, jako że mowa jest podstawowym środkiem komunikacyjnym ludzi.

Zaburzenia mowy

Rozwój mowy

Rozwój mowy jest procesem nabywania sprawności językowych i komunikacyjnych. Obejmuje percepcję mowy, opanowanie reguł gramatycznych, językową produkcję, rozumienie wypowiedzi językowych i pragmatyki. Mowa kształtuje się już od najmłodszych lat, gdy dziecko zaczyna nasłuchiwać rozmów rodziców i wprowadza gaworzenie. Podstawowym warunkiem powstania mowy jest prawidłowy rozwój fizjologiczny. Istotne jest, aby czynność ośrodkowego układ nerwowego, obwodowego aparatu mowy (jama ustna, jama nosowa, gardło, język, narząd zębowy, podniebienie) oraz narządu słuchu nie zostały upośledzone, ani w żaden sposób zaburzone.

Zaburzenia mowy – przyczyny

Na wystąpienie zaburzeń mowy wpływ ma wiele czynników, począwszy już od etapu życia płodowego dziecka. Udowodniono bowiem, że przebieg rozwoju prenatalnego oraz okres perinatalny determinuje rozwój mowy u dziecka, która ściśle wiąże się z trwającym wtedy rozwojem ośrodkowego układu nerwowego. Poważnymi czynnikami ryzyka zaburzeń mowy w późniejszym wieku są więc:

  • choroby matki w okresie ciąży, zwłaszcza w I trymestrze;
  • zaburzenia krążenia u matki;
  • niedobory witamin, niedożywienie;
  • przyjmowanie niektórych leków, palenie papierosów i picie alkoholu przez matkę;
  • urazy fizyczne i psychiczne w okresie ciąży;
  • przedwczesny poród, poród przedłużający się;
  • urazy czaszki dziecka powstałe podczas porodu, zwłaszcza siłami natury.

Do pozostałych przyczyn zaburzeń mowy, wynikających z chorób przewlekłych lub poważnych problemów zdrowotnych u dziecka, zaliczamy:

Wśród dzieci coraz częściej diagnozuje się autyzm, w przebiegu którego również pojawiają się różnego rodzaju zaburzenia mowy. Poważnym problemem jest nadmierny stres w życiu dziecka. Może mieć podłoże rodzinne lub środowiskowe, jednak często zdarza się, że dziecko zamyka się w sobie i nie wykazuje chęci do kształtowania języka. Można tutaj wyróżnić alkoholizm w rodzinie, przemoc, wyśmiewanie przez inne dzieci, trudności w nauce, złe relacje z rodzicami czy rodzeństwem – wszystko to wpływa na zaburzenia mowy.

Sklep Spirulina
Sklep Spirulina

Zaburzenia mowy – objawy

Wyróżniamy wiele rodzajów zaburzeń mowy, wśród których najczęściej występuje jąkanie się. Charakteryzuje się ono częstymi powtórzeniami lub przedłużaniem dźwięków, sylab i słów. Typowe są także częste zawahania lub pauzy zakłócające rytmiczny przepływ mowy. Innymi, popularnymi zaburzeniami mowy są:

  • seplenienie – nieprawidłowa wymowa głosek dentalizowanych, czyli takich, w których wokalizacji ogromną rolę odgrywa właściwe ułożenie zębów;
  • dyzartia – niewłaściwa artykulacja spowodowana zaburzeniami aparatu mowy;
  • mutyzm – brak bądź ograniczenie stosowania mowy własnej przy jednoczesnym rozumieniu innych;
  • parafazja – zachowanie zdolności płynnego mówienia przy jednoczesnym przekręcaniu wyrazów lub używaniu niewłaściwych;
  • afonia – utrata dźwięczności głosu;
  • alalia – zaburzenie rozwojowe mowy.

Wszelkie zaburzenia mowy są poważnym problemem, który może wskazywać na przewlekłe dolegliwości zdrowotne. Jeśli dziecko powinno zacząć mówić, a wciąż tego nie robi, warto rozważyć wizytę diagnostyczną u pediatry. W późniejszym wieku zaburzenia mowy powodują u dziecka spore zakłopotanie – będzie ono starało się jak najbardziej unikać mówienia. To z kolei może doprowadzić do słabych wyników w nauce, kompleksów i wyśmiewania przez inne dzieci. U osób starszych zaburzenia mowy są także sporym kompleksem, wpływającym na kształtowanie osobowości. Taka osoba unika udziału w dialogach, często nie wyraża swoich potrzeb, jest zamknięta i woli się izolować. Ma to wpływ na życie rodzinne, zawodowe i społeczne.

Zaburzenia mowy – leczenie

W pierwszej kolejności należy sprawdzić, czy występujące zaburzenia mowy nie mają podłoża w innych chorobach czy dolegliwościach. Przykładowo, jeśli współistnieją z polipami fałdów głosowych lub skróconym wędzidełkiem języka, jesteśmy w stanie wdrożyć leczenie przyczynowe. Osoba z zaburzeniami mowy powinna udać się do psychoterapeuty, jeśli problem ma związek ze stresem, ciężką sytuacją rodzinną czy trudnymi przeżyciami. W przypadku dzieci bodźcem wywołującym zaburzenia mowy często jest rozwód rodziców.

Lekarzem zajmującym się leczeniem zaburzeń mowy jest logopeda. Terapia jest długotrwała i wymagająca, konieczna jest regularność i duża motywacja. Taki specjalista zajmuje się zarówno osobami dorosłymi, jak i dziećmi. Pacjent zawsze otrzymuje plan postępowania do domu, którego musi przestrzegać aż do kolejnej wizyty. Zwykle jest to indywidualnie dobrany zestaw ćwiczeń.



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Wołosiuk B., Zaburzenia mowy a trudności w czytaniu i pisaniu, Rozprawy Społeczne, 4/2018.
  2. Stecko E., Zaburzenia mowy u dzieci – wczesne rozpoznawanie i postępowanie logopedyczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2002.
  3. Pluta-Wojciechowska D., Opis zaburzeń mowy jako pierwszy etap postępowania logopedycznego, Logopedia Silesiana, 1/2012.
  4. Michalik M., Siudak A., Zagadnienia mowy i myślenia, Collegium Columbium, Kraków 2010.

Zapisz się do newslettera!

Kategorie wpisów
Centrum Fizjoterapeuty
Sklep Fizjoterapeuty
Bezpłatne konsultacje
Kubek dla Fizjoterapeuty
Oferty pracy

Najpopularniejsze w zdrowie

Zostań z nami

Polecane artykuły

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *