Autocart to nowoczesna metoda biologicznej rekonstrukcji chrząstki stawowej stosowana w ortopedii do leczenia wybranych ubytków powierzchni stawowych. Procedura polega na wykorzystaniu chrząstki własnej pacjenta, pobranej z miejsca uszkodzenia lub jego bezpośredniego otoczenia, a następnie użytej do wypełnienia i regeneracji ubytku. Celem zabiegu jest odtworzenie możliwie najbardziej zbliżonej do naturalnej struktury chrząstki oraz poprawa funkcji stawu. Kwalifikacja do zabiegu wymaga spełnienia określonych kryteriów dotyczących wielkości, lokalizacji i charakteru uszkodzenia. Odpowiednio przeprowadzone leczenie metodą Autocart, połączone z indywidualnie dobraną rehabilitacją, może przyczynić się do zmniejszenia dolegliwości bólowych i poprawy sprawności ruchowej. Dodatkowo może wpłynąć na opóźnienie postępu zmian zwyrodnieniowych stawu.

Na czym polega autocart?
Autocart to nowoczesny zabieg artroskopowej rekonstrukcji chrząstki stawowej stosowana w leczeniu wybranych ogniskowych ubytków chrząstki, najczęściej w obrębie stawu kolanowego. Metoda wykorzystuje własną chrząstkę pacjenta do stworzenia biologicznego środowiska sprzyjającego regeneracji uszkodzonej powierzchni stawowej. Dzięki temu możliwe jest wspieranie naturalnych procesów naprawczych organizmu bez konieczności stosowania materiału pochodzącego od dawcy.
Poszczególne etapy zabiegu można przedstawić następująco:
- pobranie niewielkiej ilości zdrowej chrząstki stawowej z mniej obciążanej części stawu lub z okolicy ubytku;
- rozdrobnienie pobranego materiału na bardzo małe fragmenty zawierające żywe chondrocyty;
- przygotowanie miejsca uszkodzenia chrząstki stawowej;
- umieszczenie materiału biologicznego w obrębie ubytku;
- stabilizacja przeszczepu przy użyciu biologicznego rusztowania i skrzepu krwi.
Celem zabiegu jest odtworzenie powierzchni stawowej, poprawa funkcji stawu oraz zmniejszenie dolegliwości bólowych. W uproszczeniu metoda Autocart polega na wykorzystaniu komórek chrząstki pozyskanych od pacjenta do biologicznej rekonstrukcji miejsca uszkodzenia.
Do głównych zalet tej techniki zalicza się:
- wykorzystanie własnej tkanki pacjenta;
- niewielką inwazyjność zabiegu;
- możliwość leczenia wybranych ubytków chrząstki stawowej podczas artroskopii.
Ostateczne efekty leczenia zależą jednak od wielu czynników, m.in. wielkości i lokalizacji ubytku, wieku pacjenta, stanu kości podchrzęstnej oraz prawidłowo przeprowadzonej rehabilitacji pooperacyjnej.
Autocart – wskazania
Podstawowe wskazania do zastosowania metody Autocart obejmują:
- ogniskowe uszkodzenia chrząstki stawowej, zwłaszcza pojedyncze ubytki pełnej grubości (III-IV stopień według klasyfikacji ICRS);
- ograniczone powierzchniowo uszkodzenia chrząstki z zachowaną lub jedynie nieznacznie uszkodzoną kością podchrzęstną;
- pourazowe uszkodzenia chrząstki stawowej powstałe w następstwie urazów skrętnych stawu kolanowego;
- uszkodzenia chrząstki u osób aktywnych fizycznie (w tym sportowców), u których celem leczenia jest przywrócenie sprawności stawu i powrót do aktywności fizycznej;
- wybrane uszkodzenia chrząstki rzepki, kłykci kości udowej, bloczka kości udowej oraz niektóre ogniskowe uszkodzenia chrząstki stawu skokowego.
Metoda Autocart może być wykonywana jako samodzielna procedura lub stanowić element bardziej rozległego leczenia operacyjnego. W razie potrzeby zabieg przeprowadza się jednoczasowo z innymi procedurami artroskopowymi, takimi jak rekonstrukcja więzadła krzyżowego przedniego (ACL), szycie uszkodzonej łąkotki czy leczenie innych współistniejących uszkodzeń wewnątrzstawowych. Takie postępowanie pozwala kompleksowo zaopatrzyć wszystkie struktury uszkodzone podczas urazu.
Autocart – przeciwwskazania
Nie w każdym przypadku możliwe jest wykonanie zabiegu Autocart. Do najważniejszych przeciwwskazań i ograniczeń tej metody należą:
- zaawansowana choroba zwyrodnieniowa stawu, obejmująca rozlane uszkodzenie chrząstki stawowej, znaczne zwężenie szpary stawowej, obecność osteofitów oraz zmiany degeneracyjne wielu powierzchni;
- rozległe uszkodzenia chrząstki stawowej, zwłaszcza obejmujące wiele powierzchni stawowych lub występujące po obu stronach stawu („zmiany kissing lesions”);
- nieprawidłowa biomechanika stawu, w tym niestabilność więzadłowa, nieleczone uszkodzenie więzadła krzyżowego przedniego (ACL), kolana koślawe lub kolan szpotawe oraz inne zaburzenia osi mechanicznej;
- aktywne choroby zapalne stawów, takie jak reumatoidalne zapalenie stawów, inne choroby autoimmunologiczne przebiegające z zapaleniem stawów czy aktywne zapalenie błony maziowej.
Warto pamiętać, że istotny ubytek łąkotki może pogarszać wyniki leczenia chrząstki stawowej poprzez zwiększenie obciążeń działających na powierzchnie stawowe. Znaczna otyłość, palenie tytoniu oraz niski potencjał rehabilitacyjny pacjenta również mogą negatywnie wpływać na proces gojenia i ostateczne efekty zabiegu. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy pacjent nie współpracuje systematycznie podczas rehabilitacji pooperacyjnej.
Polecane produkty:
|
Kolagen w proszku na stawy, kości i skórę
Kolagen bioalgi zawiera aż 97% hydrolizowanego kolagenu. Jego opatentowana formuła sprawia, że wchłanialność jest na bardzo wysokim poziomie. Wspomaga łagodzenie objawów już istniejących chorób stawów, dodatkowo zapobiegając pojawianiu się nowych. Zobacz więcej... |
|
Kwas hialuronowy na stawy, skórę i oczy
Wspiera prawidłowe funkcjonowanie stawów i ich płynność ruchu. Dodatkowo pomaga utrzymać odpowiednie nawilżenie skóry i powierzchni oka. Wpływa także na elastyczność i właściwe uwodnienie tkanek. Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Jopek R., Grabowski J., Rehabilitacja po zabiegach chirurgicznych na chrząstce stawowej, Acta Clinica 2001 1:76-83.
- Procedury regeneracyjne chrząstki z użyciem techniki AMIC (rekonstrukcji chrząstki stawowej z implantacją skafoldów), wszczepianie materiałów chrząstko-zastępczych – Ocena zasadności zakwalifikowania świadczenia opieki zdrowotnej, 2025.
- https://www.jointpreservation.arthrex.com/autocart-procedure.



















