RSQ Technologies

Wysiłek dynamiczny (krótkotrwały) odnosi się to takiego rodzaju wysiłku fizycznego, gdzie dominują izotoniczne skurcze mięśni, czyli zmiana ich długości bez zmiany napięcia.

Zobacz również: wysiłek długotrwały

Wysiłek dynamiczny

Wysiłek dynamiczny – charakterystyka

W czasie wysiłków dynamicznych przeważają izotoniczne skurcze mięśni. Napięcie mięśni przy tego typu wysiłkach jest stałe, zmienia się natomiast ich długość (np. marsz, bieg, jazda na rowerze, pływanie).

Miarą intensywności wysiłków dynamicznych może być wykonana praca, wydatek energetyczny lub zapotrzebowanie tlenowe organizmu podczas wykonywania wysiłku.

U osób wydolnych i zaadaptowanych do wysiłku, wysiłek dynamiczny powoduje uruchomienie tzw. pompy mięśniowo-sercowej. W efekcie, gdy fala tętna w tętnicy przenosi się na sąsiadujące z nią żyły, naciska je powodując mechaniczne wypychanie części krwi ku górze. Nie zachodzi zjawisko Valsalvy. Natomiast u osób słabo przygotowanych do wysiłku zachodzą podobne zmiany jak w wysiłkach statycznych.

Wysiłek krótkotrwały maksymalny

Odłamem wysiłky dynamicznego jest wysiłek krótkotrwały maksymalny. Trwa on około 60 sekund, a typowym ćwiczeniem jest bieg sprinterski na odległość 100-400 metrów. Energia pozyskiwana jest przede wszystkim z przemian beztlenowych.

Wpływ wysiłku dynamicznego na organizm

Podczas wykonywania wysiłków dynamicznych następują przede wszystkim zmiany parametrów krążeniowo-oddechowych. Będą one wzrastać, nie wystąpi faza równowagi czynnościowej (steady state), ponieważ czas trwania wysiłku jest zbyt krótki. Ponadto dojdzie do:

Sklep Spirulina
  • wzrastania objętości wyrzutowej serca;
  • wzrastania pojemności minutowej serca;
  • ekscentrycznego przerostu lewej komory serca;
  • zmniejszania się oporu obwodowego – szybkie rozprowadzanie kwasu mlekowego.

Parametry oddechowe będą początkowo wykazywały niewielki spadek, po czym następuje ich wzrost.

Zobacz również: DOMS – opóźniona bolesność mięśniowa

Ponadto intensywny wysiłek fizyczny powoduje zmiany metaboliczne w centralnym układzie nerwowym. Układ ten pobiera w czasie wysiłku mniej tlenu w stosunku do zużywanej glukozy, wpływając na zmniejszenie ilości potencjałów czynnościowych w
motoneuronach. Oznacza to niemożność do podjęcia wysiłku spowodowaną brakiem substratów energetycznych.

Energetyka wysiłków krótkotrwałych

Podczas wysiłku dynamicznego tempo utylizacji ATP kilkakrotnie przewyższa możliwość jego produkcji w procesach tlenowych.

Natomiast reakcje beztlenowe są głównym mechanizmem resyntezy ATP. Początkowo energia pozyskiwana jest z rozpadu fosfagenu do ATP i fosfokreatyny do około 5 sekundy trwania wysiłku. Kolejnym procesem aktywowanym w produkcji energii jest rozpad glikogenu mięśniowego w czasie glikolizy beztlenowej – jest to reakcja kwasomlekowa – następuje duże nagromadzenie kwasu mlekowego w mięśniach i we krwi, który zaburzając równowagę kwasowo-zasadową spowoduje zaburzenie homeostazy.

Po wysiłku zwiększa się stężenie kwasu mlekowego, a obniżeniu ulega pH krwi oraz zmniejsza się poziom zasad buforujących.

Zobacz również: wydolność tlenowa

Przyczyny zmęczenia w wysiłkach dynamicznych

Do głównych przyczyn zmęczenia podczas wykonywania wysiłków krótkotrwałych należą:

  • zwolnienie tempa produkcji ATP w stosunku do jego zużycia;
  • zużycie zasobów fosfokreatyny oraz glikogenu mięśniowego;
  • nagromadzenie kwasu mlekowego;
  • akumulacja jonów wodorowych i potasowych.

Bibliografia

  1. Wojtasik W., Szulc A., Kołodziejczyk M., (i inni), Wybrane zagadnienia dotyczące wpływu wysiłku fizycznego na organizm człowieka, Journal of Education, Health and Sport, 5/2015.
Polecane produkty:

Aktualizacja:

Rehabilitacja Wrocław