Malaria

Fotodepilacja Wrocław

Malaria

jest poważną chorobą, która powoduje wysoką gorączkę i dreszcze. Można na nią zachorować poprzez ugryzienie zakażonego (tylko i wyłącznie) komara. Malaria głównie występuje w Afryce, Azji Południowej, Ameryce Środkowej i Ameryce Południowej. To tam nie rzadko wyjeżdżamy na wakacje.
Malaria jest wywoływana przez ukąszenie komara, który jest zakażony przez pasożyty. W bardzo rzadkich przypadkach ludzie mogą mieć malarie jeśli mają kontakt z zakażoną krwią (osoby chorej). Płód może zostać zakażony przez matkę. Nie można zarazić się malarią będąc w pobliżu osoby chorej.
Większość infekcji malarii powodują objawy takie jak grypa, wysoka gorączka, dreszcze i bóle mięśni. Objawy zwykle pojawiają się i znikają w cyklach. Niektóre rodzaje malarii mogą spowodować większe problemy takie jak uszkodzenie serca, płuc, nerek czy mózgu. Typy te mogą okazać się śmiertelne.

Lekarz do diagnozy zleci badanie krwi, wówczas sprawdzi czy nie zostaliśmy zarażeni. Leki zwykle mogą zwykle tę chorobę, ale niektóre pasożyty malarii mogą przetrwać leczenie ponieważ przedostają się wgłąb do wątroby i mogą być odporne na działanie niektórych leków.

Z lekarzem warto skontaktować się nawet profilaktycznie jeśli przebywaliśmy w miejscach, w których ta choroba występuje, a już z pewnością gdy występują u nas objawy typowe dla grypy, takie jak: podwyższona temperatura ciała, dreszcze, bóle mięśni.

Można eliminować ryzyko malarii poprzez profilaktykę przed wyjazdem, w trakcie podróży i po zakończeniu (do miejsc, w których ta choroba występuje powszechnie).

Przyczyny

Ugryzienie zakażonego przez pasożyty komara powoduje malarie.
Istnieje 5 gatunków pasożytów, które zagrażają ludziom (pierwotniaki z rodziny Plazmodium):
1. Zarodziec sierpowaty (falciparum):
– znajduje się głównie w tropikach i strefie podzwrotnikowej (w pobliżu równika);
– może prowadzić do zagrażających życiu powikłań już po kilku dniach od ukąszenia;
– często jest oporny na popularne leczenie (chlorchininę) i wymaga wdrożenia innego leczenia.
2. Zarodziec ruchliwy (vivax);
– zakażenie nie zagraża życiu;
– występuje we wszystkich tropikalnych regionach świata;
– osoba po zakażeniu może wyzdrowieć bez leczenia.
3. Zarodziec pasmowy (malariae):
– występuje we wszystkich tropikalnych regionach świata;
– zwykle nie zagraża życiu.
4. Zarodziec owalny (ovale):
– występuje w Afryce Zachodniej;
– generalnie nie jest lekooporny więc powinien zostać zwalczony przez standardowe leczenie.
5. Zarodziec małpi (knowlesi):
– występuje w południowo-wschodniej Azji;
– zakażenie może być śmiertelne.

Jak to działa?

Malaria spowodowana jest przez ukąszenie człowieka przez komara (samicę) z rodziny Anopheles, który jest zakażony przez pasożyta.
To jedyny rodzaj komara, który może rozprzestrzeniać malarię (zakażony przez pasożyty komar z rodziny Anopheles).
W momencie kiedy komar (nie zakażony) gryzie chorą osobę, może przenieść chorobę na innego człowieka.

Objawy

Malaria może rozpocząć się dając objawy grypopodobne. Często zdarza się, że osoba nie ma żadnych objawów.

Czas od początkowej infekcji malarii do pojawienia się objawów (okres inkubacji) zwykle waha się:
– 9-14 dni dla P.falciparum;
– 12-18 dni dla P. vivax i P.ovale;
– 18-40 dni dla P. malariae;
– 11-21 dni dla P. knowlesi.

Okres inkubacji może być dłuższy jeśli osoba przyjmuje leki.

Do typowych objawów malarii we wczesnych stadiach należą: (należy zwrócić uwagę, że objawy mogą być podobne do innych infekcji spowodowanych przez bakterie, wirusy lub pasożyty):
– gorączka;
– dreszcze;
– ból głowy;
– potliwość;
– zmęczenie;
– nudności i wymioty.

Objawy mogą pojawiać się cyklami. Czas pomiędzy epizodami gorączki i innymi objawami zależą od tego jakim pasożytem zakażony był komar, który nas ugryzł. Mogą występować epizody objawów:
– co 48h, jeśli wystąpiło zakażenie P.vivax lub P.ovale;
– co 72h, jeśli wystąpiło zakażenie P.malariae.
P. falciparum nie powoduje cyklicznej gorączki.

Cykliczny wzorzec objawów malarii jest wynikiem cyklu życia pasożytów malarii, ich rozwojem, reprodukcją, uwalnianiem z czerwonych krwinek krwi i komórek wątroby do organizmu człowieka. Cykl objawów jest jednym z głównych objawów, które świadczą o malarii.

 

Malaria

 

Inne częste objawy malarii to:

– suchy kaszel;
– bóle mięśni, pleców lub oba naraz;
– powiększenie śledziony.

W rzadkich przypadkach malaria może prowadzić do zaburzeń czynności mózgu lub rdzenia kręgowego, drgawek lub utraty przytomności.
Zakażenie pasożytem P.falciparum jest zwykle poważniejsze i może zagrażać życiu.

Istnieją inne stany chorobowe mające podobne objawy jak malaria. Ważne by skontaktować się z lekarzem w celu poznania przyczyn objawów.

Jak choroba się rozprzestrzenia?

Kiedy człowiek zostaje ugryziony przez zakażonego komara wówczas pasożyty wywołujące malarie są uwalniane do krwi i infekują komórki wątroby. Pasożyt rozmnaża się w komórkach wątroby, które zaczynają pękać. Pozwala to na uwolnienie tysięcy nowych pasożytów do krwioobiegu i zakażenia czerwonych krwinek. Pasożyty rozmnażają się ponownie w komórkach krwi zabijając te komórki, a następnie przechodzą na pozostałe nie zakażone jeszcze komórki krwi.

Po wczesnych stadiach mogą wystąpić zagrażające życiu powikłania, które szybko się rozwijają. Po zakażeniu P.falciparum lub P.knowlesi osoba musi zostać objęta leczeniem. W przeciwnym wypadku może to spowodować poważne powikłania lub nawet śmierć.

Po zakażeniu P.vivax, P.ovale lub P.malariae można wyzdrowieć (tydzień – miesiąc) bez wdrożenia leczenia.

Zarażona może zostać każda osoba, która przebywa w miejscach występowania zachorowań.
Malaria może być bardzo poważną chorobą dla kobiet w ciąży, zwłaszcza dla rozwijającego się płodu, osób bez śledziony czy małych dzieci. Z tego powodu kobiety w ciąży nie powinny podróżować w obszary, na których malaria występuje. Warto przed urlopem poszukać takich informacji w internecie itp.

Malaria wywołana przez P.falciparum może nawracać w nieregularnych odstępach czasu przez okres 2 lat, jeśli leczenie nie jest zakończone.

Malaria spowodowana przez P.vivax i P.ovale mogą nawracać w nieregularnych odstępach czasu, w okresie 3-4 lat. Jednak leczenie może zapobiec nawrotom.

P.malariae może pozostać we krwi osoby zakażonej przez ponad 30 lat, na ogół nie powodując w tym czasie żadnych objawów.

Czynniki ryzyka

– osoby mieszkające lub podróżujące po krajach lub regionach, gdzie malaria występuje. Zwłaszcza dotyka osóby, które nie biorą leków zapobiegających zachorowaniu przed wyjazdem lub przyjmują je nieprawidłowo.
– osoby będące na zewnątrz, zwłaszcza na obszarach wiejskich między zmierzchem, a świtem, kiedy komary (samice) przenoszące malarie są najbardziej aktywne.
– osoby nie podejmujące żadnych starań aby ochronić się przed ukąszeniem komarów. (nie korzystają ze środków odstraszających, moskitier, nie noszą odzieży z długimi rękawami, i nogawkami).

Ryzyko zachorowania na malarię zależy od wieku i miejsca zamieszkania. Kobiety w ciąży są szczególnie narażone. Zachorowanie może powodować uszkodzenie płodu.
Większość dorosłych, którzy żyli na terenach, gdzie malaria występuje opracowali częściową odporność na malarię. Małe dzieci są również szczególnie narażone na ryzyko malarii.
Kobiety w ciąży są bardziej narażone niż kobiety nie będące w ciąży ponieważ układ odpornościowy jest tłumiony w czasie ciąży.
Ponadto kobiety w ciąży, małe dzieci, osoby starsze oraz osoby z innymi problemami zdrowotnymi są bardziej narażone na poważne powikłania po malarii.
Malaria jest bardziej nasilona u osób, które miały usuniętą śledzioną (splenektomia).

Kiedy wezwać lekarza

Natychmiast wezwij lekarza kiedy przebywasz na obszarach, na których malaria występuje, a pojawiły się u Ciebie objawy typowe dla grypy (gorączka, dreszcze, bóle głowy, nudności). Nie zwlekaj z wezwaniem pomocy, jeśli masz podejrzenie zachorowania.

Testy na malarie – badania

Lekarz pobierze krew do badania, aby dowiedzieć się czy mamy malarie. Jeśli zostaliśmy zakażeni wówczas we krwi znajdują się pasożyty. Badania te powinny być wykonane jeśli przebywałeś na obszarach występowania malarii oraz posiadasz objawy charakterystyczne dla grypy.
– wymaz krwi przygotowany z próbki krwi.
– jeśli pierwszy wymaz krwi nie wykazuje obecności pasożytów malarii, ale lekarz ma podejrzenie zachorowania należy wykonać badanie powtórnie w czasie 8-12 godzin do 36 godzin.
– w trakcie leczenia wykonuje się wymaz krwi by sprawdzić czy liczba pasożytów we krwi spada.

Badanie krwi, może łatwo i szybko wykazać zachorowanie, a dodatkowo jest ogólnie dostępne dla każdego.

Inne badania:

– wynik prób wątrobowych, aby sprawdzić czy nie doszło do szkód w wątrobie;
– morfologia krwi, aby sprawdzić czy nie występuje niedokrwistość lub inne zakażenia. Niedokrwistość czasem rozwija się u ludzi z malarią, ponieważ pasożyty uszkadzają czerwone krwinki.
– test glukozy we krwi, dla zmierzenia ilości cukru we krwi.

Inne testy zostały opracowane do zdiagnozowania malarii. Obejmują one testy genetyczne i inne badania krwi, które uwidaczniają obecność pasożytów we krwi. Badania te natomiast nie są wykonywane tak często jak wymaz krwi.

Leczenie:

Malaria powinna być leczona. Kilka czynników wpływa na wybór leku:
– czy lek jest stosowany w celu zapobiegania czy leczenia obecnej malarii;
– Twój stan (wiek, fakt czy posiadasz śledzionę, czy jesteś w ciąży, przewlekłe choroby);
– położenie geograficzne;
– ważne jaki pasożyt nas zaraził, gdyż niektóre mogą być oporne na pewne leki;
– skutki uboczne leku.

Zapobieganie:

Profilaktyka malarii polega na ochronie przez ukąszeniami komarów oraz przyjmowaniu leków przeciwmalarycznych. Małe dzieci, osoby starsze, chore i kobiety w ciąży powinny unikać miejsc, w których występują zachorowania, czyli w krajach, w których malaria występuje powszechnie.

Zapobieganie ukąszeniom:

– pozostań w budynku, kiedy na dworze jest ciemno (od zmierzchu do świtu);
– noś ubranie ochronne (długie rękawy, długie spodnie);
– używaj środków odstraszających komary;
– używaj moskitier;
– korzystaj z wtyczek na komary podłączanych do prądu;
– unikaj miejsc gdzie występują duże skupiska komarów (np. nad wodą).

Leki zapobiegające malarii:

Wybór leków zapobiegających malarii zależy od regionu geograficznego, gdzie możesz być narażony na zakażenie oraz od Twojego stanu zdrowia (ciąża, wiek, wrażliwość na leki, alergie).
Jeśli wybierasz miejsce, gdzie malaria jest obecna to bardzo ważne jest aby przyjmować leki zapobiegawcze i postępować zgodnie z harmonogramem ich przyjmowania. Większość ludzi, którzy zostają zarażeni nie bierze leków profilaktycznych na malarię lub nie przestrzega ich prawidłowego przyjmowania, a to konieczne aby lek prawidłowo działał.
– medycyna w prewencji malarii jest bardzo skuteczna jeśli przestrzegamy dawek i postępujemy zgodnie z zaleceniami;
– jeśli przyjąłeś pierwszą dawkę np. w poniedziałek, kolejną weź w ten sam dzień tygodnia (po tygodniu);
– po powrocie do domu (z urlopu) z miejsc, na których malaria powszechnie występuje nadal przyjmuj lek (przez zalecony przez lekarza okres), wówczas będziesz mieć pewność, że pasożyty zostały wyeliminowane z organizmu. Niekiedy konieczne jest branie leku 1-4 tygodni po powrocie.

Szczepionki przeciwko malarii:
Trwają badania nad skutecznością szczepionek przeciwko malarii. Żadna nie została zatwierdzona do zapobiegania malarii w pełni.

Inne leczenie:

Jeśli mamy doczynienia z ciężkimi przypadkami malarii niekiedy wykonuje się transfuzję krwi. Wykonuje się ją jeśli:
– procent komórek krwi zakażonych pasożytem (gęstość pasożyta) jest większa niż 10%;
– pogorszeniu uległy zdolności umysłowe;
– występują u Ciebie powikłania ze strony płuc lub nerek.

Transfuzja krwi jest najszybszym sposobem usunięcia pasożytów. Podczas tej wymiany ilość krwi jest zachowania na tym samym poziomie (dodana/ujęta). Gęstość pasożytów jest sprawdzana w ciągu 12 godzin dopóki nie jest ona mniejsza niż 1%.

Polecane produkty:

  Centrum Fizjoterapeuty

Zostaw komentarz