Hantawirus

Hantawirus należy do grupy wirusów odzwierzęcych, które mogą wywoływać u ludzi rzadkie, ale potencjalnie ciężkie choroby zakaźne dotyczące głównie układu oddechowego oraz nerek. Naturalnymi nosicielami tych wirusów są głównie gryzonie, np. myszy i szczury. Do zakażenia najczęściej dochodzi drogą wziewną poprzez kontakt z pyłem zanieczyszczonym wydzielinami zakażonych zwierząt. W zależności od rodzaju wirusa oraz regionu świata hantawirusy mogą prowadzić do rozwoju hantawirusowego zespołu płucnego – HPS (obserwowanego przede wszystkim w obu Amerykach) lub krwotocznej gorączki z zespołem nerkowym – HFRS (częściej występującej w Europie i Azji).

W ostatnim czasie temat hantawirusów ponownie wzbudził zainteresowanie mediów po doniesieniach o zakażeniach wykrytych na pokładzie statku ekspedycyjnego MV Hondius. Warto jednak podkreślić, że mimo pojedynczych ognisk zachorowań eksperci nie uznają obecnie hantawirusów za bezpośrednie zagrożenie pandemiczne na skalę porównywalną z COVID-19. Są to zakażenia występujące stosunkowo rzadko. Jednak ze względu na możliwość ciężkiego przebiegu wymagają szybkiej diagnostyki oraz odpowiedniego postępowania medycznego.

Rosnące zainteresowanie tematyką chorób zakaźnych sprawia, że coraz więcej osób poszukuje sprawdzonych informacji dotyczących objawów, sposobów zakażenia oraz metod wspierania odporności organizmu. Świadomość zagrożeń oraz dbałość o prawidłowe funkcjonowanie układu immunologicznego odgrywają ważną rolę w profilaktyce wielu infekcji wirusowych.

Hantawirus – czym jest?

Chorobotwórcze dla człowieka szczepy wirusów z rodzaju Hantavirus występują niemal na całym świecie u dziko żyjących gryzoni. Mogą one przez całe życie pozostawać bezobjawowymi nosicielami określonych typów wirusa. Patogeny te wydalane są m.in. z moczem, kałem oraz śliną zwierząt. Hantawirus może przetrwać w środowisku nawet kilkanaście dni, a w niskiej temperaturze jeszcze dłużej. Zakażenie najczęściej następuje drogą wziewną poprzez kontakt z pyłem lub kurzem zanieczyszczonym wydzielinami zakażonych gryzoni. Możliwe jest jednak również przeniknięcie wirusa przez uszkodzoną skórę. Do zakażenia może dojść nawet bez bezpośredniego kontaktu ze zwierzęciem.

Hantawirusy należą do rodziny Bunyaviridae, w skład której wchodzą jeszcze rodzaje Bunyavirus, Nairovirus, Phlebovirus i Tospovirus obejmujące m.in. takie wirusy chorobotwórcze dla ludzi jak wirus kalifornijskiego zapalenia mózgu (CEV), wirus krymsko-kongijskiej gorączki krwotocznej (C-CHFV), wirus gorączki Doliny Rift (RVFV) oraz wirusy gorączki piaskowej (SFSV, SFNV). Mogą wywoływać groźne choroby zakaźne u ludzi.

Pod względem biologicznym wiriony hantawirusów mają kulisty kształt, średnicę od 90 do 120 nm oraz charakterystyczną osłonkę lipidową. Naturalnym rezerwuarem hantawirusów są przede wszystkim gryzonie, zwłaszcza nornice, myszy, chomiki i szczury. Coraz częściej w literaturze naukowej opisywane są jednak również przypadki występowania hantawirusów u ryjówek, kretów oraz nietoperzy. Ze względu na szerokie występowanie tych zwierząt w różnych regionach świata, hantawirusy uznawane są za patogeny obecne niemal globalnie. Jednak zakażenia u ludzi nadal należą do stosunkowo rzadkich.

Hantawirusy – jakie choroby wywołują?

Hantawirusy wywołują przede wszystkim:

• hantawirusowy zespół płucny (HPS) – to ciężka postać zakażenia hantawirusem przebiegająca głównie z zajęciem układu oddechowego. Początkowo pojawiają się objawy przypominające infekcję grypową, takie jak gorączka, bóle mięśni czy osłabienie organizmu. Następnie rozwijają się duszność, przyspieszony oddech oraz przyspieszona czynność serca. Choroba może bardzo szybko prowadzić do ciężkiej niewydolności oddechowej, obrzęku płuc, niedotlenienia oraz wstrząsu. Z tego względu pacjent zwykle wymaga natychmiastowej hospitalizacji i intensywnego leczenia. Mimo nowoczesnej terapii hantawirusowy zespół płucny nadal wiąże się z wysoką śmiertelnością;
• gorączkę krwotoczną z zespołem nerkowym (HFRS) – jest to choroba prowadząca do ostrego uszkodzenia nerek obejmującego zarówno kłębuszki, cewki, jak i miąższ nerkowy. Towarzyszą jej również zmiany dotyczące naczyń krwionośnych. W obrazie histopatologicznym obserwuje się obrzęk, drobne krwawienia do miąższu nerek oraz nacieki komórek zapalnych w obrębie kłębuszków nerkowych. Choroba najczęściej rozpoczyna się nagłą gorączką, bólami głowy, bólem brzucha oraz bólem okolicy lędźwiowej. W kolejnych dniach mogą pojawić się nudności, wymioty, bóle brzucha oraz objawy związane z pogarszającą się funkcją nerek. U części pacjentów występują także zaburzenia świadomości, nadmierna senność czy splątanie. Niekiedy obecne są objawy podrażnienia opon mózgowo-rdzeniowych.

Przebieg zakażenia hantawirusem może zależeć od wielu czynników, m.in. wieku pacjenta, ogólnego stanu zdrowia, odporności organizmu oraz chorób współistniejących. Każdy przypadek podejrzenia zakażenia hantawirusem wymaga konsultacji lekarskiej oraz odpowiedniej diagnostyki.

Hantawirus – leczenie

Leczenie zakażeń wywoływanych przez hantawirusy opiera się przede wszystkim na terapii objawowej oraz monitorowaniu stanu pacjenta. W niektórych przypadkach stosuje się rybawirynę (Virazole). Jednak decyzję o wdrożeniu tego leku zawsze podejmuje lekarz na podstawie obrazu klinicznego oraz rodzaju zakażenia. Nie należy samodzielnie zmieniać dawkowania ani czasu trwania farmakoterapii.

W zależności od ciężkości choroby konieczne może być leczenie szpitalne. Obejmuje ono m.in.:

• tlenoterapię;
• nawadnianie organizmu;
• kontrolę pracy nerek;
• monitorowanie funkcji układu oddechowego i układu krążenia.

Postępowanie lecznicze dobierane jest indywidualnie. Ma na celu przede wszystkim łagodzenie objawów oraz ograniczenie ryzyka groźnych powikłań.

Najważniejszym elementem profilaktyki zakażeń hantawirusami pozostaje ograniczanie kontaktu z gryzoniami oraz ich wydzielinami. Istotne znaczenie mają również odpowiednie warunki sanitarne i ostrożność podczas przebywania w miejscach, gdzie mogą występować dzikie gryzonie. Obecnie prowadzone są także badania nad skutecznością szczepionek przeciwko hantawirusom.

	Spirulina 100% naturalna Spirulina platensis - alga o niebiesko-zielonej barwie. Dostarcza kompleks niezwykle ważnych składników odżywczych takich jak m.in. białko, witaminy, minerały, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Wspomaga regulację metabolizmu … Zobacz więcej...
	Spirulina + Chlorella – naturalne oczyszczanie organizmu Spirulina i Chlorella to naturalny produkt, który dostarcza witaminy, minerały, a także inne niezbędne do prawidłowego funkcjonowania składniki odżywcze. Dodatkowo skutecznie wspomaga oczyszczanie organizmu, regulację metabolizmu i wzmacnianie układu … Zobacz więcej...

Bibliografia

1. Stopnicka K., Walter de Walthoffen S., Dzieciątkowski T., Zakażenia hantawirusami ze szczególnym uwzględnieniem populacji europejskiej i ich obraz kliniczny na tle innych gorączek krwotocznych, Postępy Biochemii 66 (4) 2020.
2. Grygorczuk S., Pancewicz S., Zajkowska J., Kondrusik M., Świerzbińska R., Moniuszko A., Pawlak-Zalewska W., Występowanie przeciwciał przeciwko Hantawirusom wśród pracowników leśnych z terenu Polski północno-wschodniej, Przegląd Epidemiologiczny, 62/2008.