Pytanie
Czym jest osteoliza końca dalszego obojczyka i jak powinno się ją leczyć? Jestem osobą uprawiającą sporo aktywności fizycznej i regularnie trenującą na siłowni. Chciałbym się dowiedzieć coś więcej na temat tego urazu.
Pozdrawiam i z góry dziękuję za odpowiedź!
Paweł
Odpowiedź
Panie Pawle,
osteoliza końca dalszego obojczyka to stopniowa przebudowa i zanik fragmentu kości położonego przy stawie barkowo-obojczykowym (w okolicy szczytu barku). Problem ten często występuje u osób intensywnie trenujących siłowo. Najczęściej nie jest skutkiem pojedynczego urazu, ale powtarzających się mikrourazów i przeciążeń. Mogą do nich prowadzić zwłaszcza wyciskanie sztangi na ławeczce, ciężkie rozpiętki, pompki na poręczach, wyciskanie ponad głowę oraz ćwiczenia wymagające silnego przywiedzenia ramienia w płaszczyźnie horyzontalnej. Osteoliza końca dalszego obojczyka może również rozwinąć się po bezpośrednim urazie stawu barkowo-obojczykowego, np. po upadku na bark.
Typowym objawem jest ból zlokalizowany w górnej części barku, w okolicy stawu barkowo-obojczykowego. Pacjent często potrafi wskazać bolesne miejsce jednym palcem. Może pojawić się również tkliwość przy ucisku, niewielki obrzęk oraz ból podczas spania na zajętym barku. Początkowo dolegliwości mogą występować wyłącznie podczas treningu. Jednak w miarę utrzymywania się przeciążenia zaczynają niekiedy dokuczać także podczas codziennych czynności lub nawet w spoczynku.
Rozpoznania nie należy stawiać wyłącznie na podstawie objawów. Podobne dolegliwości mogą powodować m.in. urazy i zmiany zwyrodnieniowe stawu barkowo-obojczykowego, uszkodzenia stożka rotatorów, patologie obrąbka stawowego lub zapalenie kaletki podbarkowej. Dlatego tak ważne jest przeprowadzenie badania klinicznego i diagnostyki różnicowej. Lekarz ocenia m.in. dokładne miejsce bólu, ruchomość i siłę barku oraz reakcję na ucisk stawu i przywiedzenie ramienia w poprzek klatki piersiowej.
Pierwszym badaniem obrazowym jest zazwyczaj RTG barku. Na zdjęciu mogą być widoczne np. drobne ubytki kostne, nieregularny zarys końca obojczyka oraz poszerzenie przestrzeni stawu barkowo-obojczykowego. We wczesnym stadium osteolizy zmiany nie zawsze są jednak dobrze widoczne. Jeżeli wynik RTG jest niejednoznaczny albo istnieje podejrzenie uszkodzenia innych struktur barku, ortopeda może zlecić w takiej sytuacji rezonans magnetyczny. Zdarza się, że pomocniczo wykorzystuje się również badanie USG.
Leczenie najczęściej rozpoczyna się od postępowania zachowawczego. Podstawą jest czasowe ograniczenie ćwiczeń, które wywołują ból. Nie musi Pan całkowicie rezygnować z aktywności fizycznej, ale trenowanie pomimo bólu może podtrzymywać mikrouszkodzenia, opóźniać gojenie, a nawet prowadzić do dalszego postępu zmian. Najczęściej nadal można ćwiczyć dolne partie ciała oraz wykonywać bezbolesne ćwiczenia obręczy barkowej, odpowiednio zmniejszając ciężar i zakres ruchu w stawach.
Duże znaczenie ma właściwie dobrana rehabilitacja. Jej celem jest odzyskanie bezbolesnej ruchomości barku, poprawa kontroli ruchów łopatki, wzmocnienie stożka rotatorów i pozostałych mięśni obręczy barkowej oraz stopniowe przygotowanie stawu do powrotu do obciążeń. Fizjoterapeuta powinien również ocenić technikę wykonywanych ćwiczeń, ponieważ konieczna może być zmiana ustawienia łokci i dłoni, zmniejszenie głębokości wyciskania lub zastąpienie sztangi hantlami. U części osób lepiej tolerowany jest chwyt neutralny lub nieco węższy. Jednak takie modyfikacje należy dobierać indywidualnie do każdego przypadku.
W celu krótkotrwałego zmniejszenia dolegliwości lekarz ortopeda może zalecić leki przeciwbólowe albo niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), oczywiście po wcześniejszym wykluczeniu przeciwwskazań do ich stosowania. W wybranych przypadkach wykonuje się również iniekcję do stawu barkowo-obojczykowego. Może ona pomóc potwierdzić, że właśnie ten staw jest źródłem bólu, a zastosowany lek może czasowo ograniczyć dolegliwości. Iniekcja nie usuwa jednak mechanicznej przyczyny przeciążenia i nie zastępuje modyfikacji treningu oraz rehabilitacji.
Czas leczenia jest indywidualny. Poprawa może nastąpić po kilku tygodniach, ale przy bardziej zaawansowanych lub długo utrzymujących się zmianach powrót do pełnej aktywności może zająć kilka miesięcy. Obciążenia należy zwiększać stopniowo. W trakcie ćwiczeń nie powinien występować wyraźny ból, a dolegliwości nie powinny nasilać się następnego dnia. Jeżeli po treningu ból jest większy lub utrzymuje się dłużej, oznacza to zazwyczaj, że obciążenie było zbyt duże.
Leczenie operacyjne rozważa się dopiero wtedy, gdy pomimo odpowiednio prowadzonej rehabilitacji i modyfikacji aktywności utrzymuje się znaczny ból, a diagnoza została potwierdzona. Zabieg polega na usunięciu niewielkiego fragmentu dalszego końca obojczyka. Dzięki temu ogranicza się bolesność w obrębie stawu barkowo-obojczykowego. Operacja może być wykonana artroskopowo, ale po niej konieczna jest rehabilitacja i stopniowy powrót do treningów.
W Pana przypadku zalecałbym konsultację z ortopedą specjalizującym się w barku. Jeśli nie wykonano jeszcze badań obrazowych, diagnostykę najczęściej rozpoczyna się od RTG. Warto również skonsultować się z fizjoterapeutą, który zbada bark, oceni pracę łopatki oraz przeanalizuje technikę wykonywanych przez Pana ćwiczeń.
Do czasu konsultacji proszę ograniczyć przede wszystkim te ruchy, które wywołują ból w okolicy stawu barkowo-obojczykowego, czyli w górnej części barku. Pilniejszej oceny wymaga natomiast silny ból powstały po urazie, widoczna deformacja barku, znaczne ograniczenie ruchu, mrowienie i drętwienie kończyny górnej lub jej osłabienie, a także zaczerwienienie i ocieplenie stawu.
Pomogłem? Będzie mi bardzo miło, jeśli odwdzięczy się Pan kawą za konsultację: suppi.pl/fizjoterapeuty. Dziękuję 🙂
Pozdrawiam i życzę miłego dnia
Kamil Radlak
Centrum Fizjoterapeuty
centrum.fizjoterapeuty.pl
Tel. 513 776 935
Polecane produkty:
|
Kolagen w proszku na stawy, kości i skórę
Kolagen bioalgi zawiera aż 97% hydrolizowanego kolagenu. Jego opatentowana formuła sprawia, że wchłanialność jest na bardzo wysokim poziomie. Wspomaga łagodzenie objawów już istniejących chorób stawów, dodatkowo zapobiegając pojawianiu się nowych. Zobacz więcej... |
|
Kwas hialuronowy na stawy, skórę i oczy
Wspiera prawidłowe funkcjonowanie stawów i ich płynność ruchu. Dodatkowo pomaga utrzymać odpowiednie nawilżenie skóry i powierzchni oka. Wpływa także na elastyczność i właściwe uwodnienie tkanek. Zobacz więcej... |
