Fizjoexpert Futuro

Palec młotkowaty jest objawem uszkodzenia prostownika w strefie I, a dokładniej oderwania ścięgna prostownika od dystalnego przyczepu na grzbiecie stawu międzypaliczkowego dalszego (DIP). Najczęściej przyczyną jest wymuszone zgięcie w stawie DIP, np. w wyniku uderzenia ręką o rzucaną piłkę. Wyróżnia się palec młotkowaty typu ścięgnistego i typu kostnego. Charakterystyczną cechą dysfunkcji jest zgięciowe ustawienie stawu DIP z niemożnością wyprostowania go. Jest to najczęstsze uszkodzenie ścięgien prostowników palców ręki występujące w zakresie paliczka dystalnego.

 

Palec młotkowaty – klasyfikacja

Wyróżnia się 4 typy palca młotkowatego według Doyla (1993 r.):

  • I – zerwanie ścięgna prostownika z paliczka dystalnego;
  • II – przerwanie ścięgna prostownika;
  • III – głębokie oderwanie z uszkodzeniem skóry i ścięgna;
  • IV – złamanie paliczka dystalnego występujące w 3 odmianach:
    • A (przeznasadowe złamanie u dziecka);
    • B (uszkodzenie mniej niż połowy powierzchni stawowej bez podwichnięcia);
    • C (uszkodzenie ponad połowy powierzchni stawowej z możliwością wystąpienia podwichnięcia).

Leczenie

Czynniki źle rokujące przy leczeniu obejmują:

  • wiek powyżej 60 roku życia;
  • opóźnienie w rozpoczęciu leczenia o co najmniej 4 tygodnie;
  • początkowe ograniczenie prostowania o ponad 50 stopni;
  • krótkie (serdelkowate) palce;
  • schorzenia naczyń obwodowych;
  • współwystępujące zapalenie stawów.

Fizjoterapia

Początkowe leczenie typu ścięgnistego opiera się na stosowaniu ciągłego szynowania wyprostnego stawu DIP przy jednoczesnym pozostawieniu swobody dla stawu międzypaliczkowego bliższego (PIP) przez około 6 – 10 tygodni. Wykorzystuje się plastikowe szyny Stacka.

Jeśli szynowanie zakończy się pomyślnie, przez kolejne 3 tygodnie szynę stosuje się tylko w nocy, a przez kolejne 6 tygodni za każdym razem przed zajęciami sportowymi. Ważna jest edukacja pacjenta w zakresie samodzielnej kinezyterapii, ponieważ będzie on musiał sam pracować nad aktywnością ROM (zakres ruchów) stawu śródręczno-paliczkowego (MCP) i PIP, aby nie dopuścić do ich zesztywnienia.

Ważne jest, aby przez cały okres gojenia nie dopuścić do zgięcia stawu DIP. Leczenie różni się w zależności od typu uszkodzenia.

Typ I

Konieczne jest ciągłe szynowanie w wyproście stawu DIP przez najbliższe 4 tygodnie od uszkodzenia. Wykorzystuje się szynę Stacka. Przez kolejne 6 tygodni szynę zakłada się na noc oraz przed zajęciami sportowymi. Należy wykonywać czynne ćwiczenia stawów MCP i PIP, ponieważ zapobiega to zesztywnieniom. Niezbędnym warunkiem do powodzenia leczenia jest możliwość wykonania częściowego wyprostu paliczka.

Sklep Spirulina

Typ II, III

Postępowanie w typie II i III związane z szynowaniem jest takie same jak w przypadku uszkodzenia typu I. Niekiedy niezbędna jest operacyjna naprawa przerwanego ścięgna.

Typ IV

W przypadku A i B – nastawienie złamania i szynowanie jak wyżej. W przypadku C – nastawienie otwarte i zespolenie wewnętrzne z szynowaniem jak wyżej.

Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu. Najczęściej stosuje się cięcie skórne ponad stawem PIP. Jeśli pasmo wygoiło się z wyraźnym rozciągnięciem, resekcja powinna obejmować nie więcej niż 2 mm blizny. Bliższy koniec pasma zostaje następnie nałożony na odpreparowany fragment dystalny i ustalony za pomocą szwu ósemkowego.

Jeśli rozerwaniu pasma towarzyszy oderwanie drobnego fragmenty kostnego, obejmującego nie więcej niż 25% powierzchni stawowej, zaleca się usunięcie go i przeprowadzenie zabiegu zgodnie z wytycznymi powyżej.

Chorzy z uszkodzeniem otwartym stanowią oddzielną kategorię. Inspekcję rany powinno poprzedzać jej dokładne oczyszczenie i przepłukanie. Skóra i pasmo mogą być zszyte razem w jednej warstwie.

Fizykoterapia

W przypadku zabiegów fizykalnych najczęściej stosuje się laseroterapię i krioterapię. Są to metody działające przeciwbólowo i przeciwobrzękowo, przyspieszają gojenie się rany. Często wykorzystuje się je po operacyjnym leczeniu schorzeń ortopedycznych, jako metody uzupełniające terapię.

Zespolenie wewnętrzne

Metodą pośrednią między leczeniem zachowawczym a operacyjnym jest zespolenie wewnętrzne przy pomocy cienkiego drutu. W jednej z popularnych wersji unieruchomieniu ulegają oba sąsiednie stawy, tj. PIP w zgięciu 60 stopni oraz DIP w lekkim przeproście. Po pewnym czasie zakwestionowano konieczność unieruchamiania stawu PIP. Szynowanie wewnętrzne wydaje się być najlepszym sposobem leczenia uszkodzenia ścięgien prostowników typu I i II.

Bibliografia

  1. Jabłecki J., Syrko M., Uszkodzenie ścięgien prostowników palców ręki w I strefie – współczesne metody leczenia, przegląd piśmiennictwa, Ortopedia, Traumatologia i Rehabilitacja, 1(6)/2007.
Polecane produkty:
Rehabilitacja Wrocław