Szukaj
Szukaj

Prolaktyna

Spis treści

Kolagen naturalny do picia

Kolagen naturalny do picia

Prolaktyna jest hormonem peptydowym składającym się ze 198 aminokwasów. Pełni wiele ważnych funkcji, dotychczas ustalono ich około 300.

 

Synteza i wydzielanie

Prolaktyna syntezowana jest w największym stopniu przez komórki kwasochłonne przedniego płata przysadki mózgowej, a także w mniejszym stopniu przez:

  • niektóre neurony;
  • błonę doczesną;
  • komórki śródbłonkowe naczyń krwionośnych;
  • komórki śródbłonkowe skóry;
  • limfocyty T i inne komórki układu immunologicznego.

Wydzielanie prolaktyny jest stale hamowane przez uwalniany z podwzgórza do przysadkowych naczyń wrotnych podwzgórzowy hormon hamujący jej uwalnianie, czyli dopaminę. Ponadto wydzielanie prolaktyny staje się bardziej aktywne w czasie snu, wysiłku fizycznego i stresu – zarówno fizycznego, jak i psychicznego.

U kobiet w ciąży wydzielanie prolaktyny zwiększa się, osiągając najwyższe stężenie we krwi tuż przed porodem. Po porodzie zmniejsza się do wartości przed ciążą. Dodatkowo, krótkotrwały wzrost uwalniania prolaktyny powoduje każdorazowo drażnienie receptorów w brodawce sutka przez ssącego noworodka.

Prolaktyna – funkcje

Podobnie jak hormon wzrostu, prolaktyna wzmaga syntezę białka komórkowego w całym organizmie obu płci. Najbardziej znaną funkcją tego hormonu jest jednak stymulacja rozwoju gruczołów piersiowych u kobiet oraz podtrzymywanie laktogenezy. Dodatkowo wykazuje działanie luteotropowe, czyli pobudza tworzenie się progesteronu w ciałku żółtym.

Nieco mniej znaną, ale równie ważną funkcją prolaktyny jest wspieranie odpowiedzi immunologicznej organizmu. Dzieje się tak, ponieważ hormon pobudza procesy proliferacji i różnicowania komórek układu odpornościowego, a także procesy angiogenezy. Wykazano, że prolaktyna poprzez zdolność hamowania apoptozy może eliminować komórki rakowe, przez co stanowi hormon antynowotworowy.

Pozostałe funkcje prolaktyny obejmują między innymi:

Patronite
Patronite
  • regulację krzepnięcia krwi;
  • wpływ na morfologię i funkcję jąder u mężczyzn;
  • wpływ na funkcjonalność plemników;
  • udział w reakcji organizmu na stres;
  • regulację gospodarki wodnoelektrolitowej, redukcję utraty wody i sodu przez nerki, a także wychwyt sodu w jelicie.

Wykazano, że prolaktyna pełni ważną funkcję w życiu seksualnym u mężczyzn, nie wyjaśniono jednak tego powiązania. Badania wciąż trwają. Omawiany hormon oddziałuje na komórki docelowe na drodze endokrynnej, parakrynnej i autokrynnej, dzięki czemu może pełnić wszystkie swoje funkcje.

Prawidłowe stężenie (prolaktyna normy)

Uznaje się, że prawidłowe stężenie prolaktyny u kobiet wynosi mniej niż 20 ng/ml oraz mniej niż 15 ng/ml u mężczyzn. Nieznacznie podwyższone stężenie może wystąpić w następstwie silnego stresu lub po posiłku, jednak nigdy nie przekracza ono 30 ng/ml. Długotrwały stan zwiększonego stężenia hormonu zazwyczaj nie jest zjawiskiem prawidłowym i określa się go jako hiperprolaktynemia.

Hiperprolaktynemia

Hiperprolaktynemia to stan, w którym odnotowuje się nadmierne stężenie prolaktyny. Stwierdza się ją niekiedy u zdrowych kobiet, przy czym jest wówczas połączona z obecnością różnych autoprzeciwciał.

Zauważono, że obecność prolaktyny może korelować ze wzrostem liczby zachorowań na choroby autoimmunologiczne. Oznacza to, że omawiany hormon może mieć swój udział w ich patogenezie. Jednymi z takich chorób są toczeń rumieniowaty układowy czy reumatoidalne zapalenie stawów. W związku z tymi chorobami prolaktyna zwiększa stan zapalny organizmu poprzez silne działanie immunomodulujące. Stan ten może wywołać szereg czynników fizjologicznych, farmakologicznych i patologicznych. Wśród najpopularniejszych znajdują się:

  • posiłki bogate w białko;
  • wzmożony wysiłek fizyczny;
  • guzy przysadki i podwzgórza;
  • opioidy;
  • urazy klatki piersiowej;
  • choroby przewlekłe.

U kobiet hiperprolaktynemia objawia się najczęściej obecnością rzadkich i nieregularnych cykli menstruacyjnych, a nawet całkowitym zahamowaniem miesiączki. Z kolei u mężczyzn objawami są zaburzenia potencji oraz spadek libido. Znacznie rzadziej odnotowuje się ginekomastię czy mlekotok. Ponadto hiperprolaktynemia może być przyczyną niepłodności.

Zobacz również: Leczenie niepłodności u kobiet.

Bibliografia

  1. Traczyk W., Fizjologia człowieka w zarysie, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007.
  2. Parada-Turska J., Targońska-Stępniak B., Majdan M., Prolaktyna w układowych chorobach tkanki łącznej, Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej, 60/2006.
  3. Skałba W., Lemm M., Witek A., Rola przysadkowej i pozaprzysadkowej prolaktyny w rozrodzie i onkologii, Annales Academiae Medicae Silesiensis, 70/2016.


Polecane produkty:
Sklep Spirulina
Sklep Spirulina

Zapisz się do newslettera!

Szukaj
Kategorie wpisów
Centrum Fizjoterapeuty
Sklep Fizjoterapeuty
Bezpłatne konsultacje
Kubek dla Fizjoterapeuty
Oferty pracy

Popularne w zdrowie

Zostań z nami

Polecane artykuły

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *