Naskórek

Spis treści

Koenzym Q10 promocja

Naskórek (łac. epidermis) stanowi warstwę skóry zlokalizowaną najbardziej do zewnątrz, mającą tym samym kontakt ze światem zewnętrznym. Składa się z kilku warstw o łącznej grubości około 100 um. Posiada dość charakterystyczną budowę oraz wykazuje tendencję do regularnej, stałem wymiany. Ulega naturalnemu złuszczeniu, choć w patologicznych sytuacjach złuszczenie to przebiega zbyt szybko lub nadmiernie.

Naskórek

Naskórek – budowa

Naskórek budują głównie żywe komórki zwane keratynocytami, które fizjologicznie pozbawione są jądra komórkowego. Podczas procesu zwanego keratynizacją stopniowo przekształcają się, tworząc różne warstwy o odmiennej specyfice. W budowie naskórka wyróżniamy więc warstwy takie jak:

  • warstwa podstawna (rozrodcza);
  • warstwa kolczysta;
  • warstwa ziarnista;
  • warstwa rogowa.

Warstwa podstawna odpowiada za wstępne różnicowanie się keratynocytów oraz różnicowanie się komórek warstwy kolczystej. Około 50% wszystkich komórek warstwy podstawnej znajduje się stale w fazie mitozy. Warstwa kolczysta zwana jest również żywą warstwą Malpighiego, budują ją wieloboczne komórki połączone ze sobą specyficznymi białkami (desmosomy). W obrębie tej warstwy komórki stopniowo spłaszczają się i przesuwają ku górze. Warstwa ziarnista odpowiada za dojrzewanie keratynocytów. Ulegają one aż 30-krotnemu spłaszczeniu, przy czym wokół nich tworzy się tzw. otoczka korneocytu. Z kolei w budowie warstwy rogowej wyróżnia się dodatkowo 3 warstwy:

  • warstwa jasna – pojawia się wyłącznie w obrębie dłoni i na piętach;
  • warstwa zbita – stanowi właściwą warstwę rogową naskórka;
  • warstwa rozłączna – ulega złuszczaniu.

Warstwa rogowa zbudowana jest już z martwych komórek zwanych korneocytami. Złuszczanie warstwy rogowej naskórka następuje co 1-2 tygodnie, zaś proces keratynizacji trwa około 1 miesiąca.

Naskórek

Sklep Spirulina
Sklep Spirulina

Przestrzenie między korneocytami

Komórki naskórka ściśle przylegają do siebie, jednak między nimi pomimo tego znajduje się mikroskopijna przestrzeń. Przestrzenie te wypełnia mieszanina substancji lipidowych, zwana cementem. W jej skład wchodzą:

  • ceramidy – około 40%, ich głównym składnikiem są NNKT, zwłaszcza kwas linolowy i kwas linolenowy. Chronią one przed nadmierną utratą wody i sprzyjają utrzymaniu wysokiego poziomu nawilżenia naskórka;
  • WNNKT;
  • siarczan cholesterolu;
  • NMF – naturalny czynnik nawilżający, stanowiący mieszaninę związków silnie higroskopijnych. Są to przede wszystkim: wolne aminokwasy, mleczany, mocznik, jony mineralne, cukry.

O jakość cementu możemy dbać poprzez odpowiedni styl życia, zwłaszcza właściwą dietę oraz regularną pielęgnację skóry.

Naskórek – funkcje

Główną rolą naskórka jest tworzenie bariery między środowiskiem wewnętrznym organizmu, a światem zewnętrznym. Warstwa rogowa chroni przed wnikaniem bakterii, wirusów i innych patogenów w głąb ustroju. Jednocześnie zapobiega wydostawaniu się cennych związków na zewnątrz. Dotyczy to szczególnie wody, której odpowiednia zawartość w skórze warunkuje jej dobrą kondycję i wygląd. Funkcje te możliwe są do spełnienia dzięki 3 czynnikom:

  • obecność keratyny – białka niemal całkowicie wypełniającego komórki warstwy rogowej;
  • obecność spoiwa międzykomórkowego;
  • układ korneocytów przypominający ceglany mur, co znacznie utrudnia przenikanie drobnoustrojów.

Naskórek podlega stałej wymianie podczas procesu keratynizacji. To jednak nie wszystko. Właśnie w warstwie podstawnej naskórka znajdziemy charakterystyczny dla każdego człowieka barwnik o nazwie melanina. Jest on produkowany przez melanocyty i odpowiada za zabarwienie skóry.

Keratynizacja – co to?

Keratynizacja zwana jest również procesem odnowy naskórka. Rozpoczyna się już w warstwie podstawnej, której komórki intensywnie się dzielą, różnicują i przesuwają do wyższych warstw. Gdy osiągną warstwę rogową ulegają złuszczeniu, co możemy zaobserwować każdego dnia. Całkowity proces odnowy naskórka trwa 28 dni, choć z wiekiem proces keratynizacji może wydłużyć się nawet 2-krotnie.



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Kaniewska M., Kosmetologia – podstawy, Wydawnictwo WSiP, Warszawa 2011.
  2. Ganong W., Fizjologia człowieka, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2018.
  3. Kaniewska M., Podstawy anatomiczno-dermatologiczne w kosmetologii, Wydawnictwo WSiP, Warszawa 2013.

Zapisz się do newslettera!

Kategorie wpisów
Centrum Fizjoterapeuty
Sklep Fizjoterapeuty
Bezpłatne konsultacje
Kubek dla Fizjoterapeuty
Oferty pracy

Najpopularniejsze w zdrowie

Zostań z nami

Polecane artykuły

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *