RSQ Technologies

Encefalopatia nadciśnieniowa określa zespół o ostrym przebiegu, obejmujący bóle głowy, wymioty, zaburzenia świadomości, neurologiczne i zaburzenia widzenia. To stan bezpośredniego zagrożenia życia wymagający natychmiastowego wszczęcia procedur leczniczych.

 

Przyczyny

Omawiany zespół może być rezultatem nadciśnienia tętniczego, późnego stadium zatrucia ciążowego, zespołu hemolityczno-mocznicowego, zakrzepowej plamicy małopłytkowej czy leczenia immunosupresyjnego. Do rozwoju tego rodzaju encefalopatii może przyczyniać się obecność zaburzeń w układzie autoregulacji mózgowego przepływu krwi – niezależnie od wahań wartości układowego ciśnienia tętniczego.

Ogólnie wyróżnia się 2 teorie mówiące o patofizjologii encefalopatii nadciśnieniowej. Pierwsza wskazuje na teorię obrzęku naczyniopochodnego i znajduje coraz więcej potwierdzeń w badaniach klinicznych. Sugeruje, że wzrost ciśnienia tętniczego istotnie zaburza mechanizmy autoregulacji, co prowadzi do rozszerzenia tętniczek mózgowych i przerwania bariery krew-mózg. Natomiast teoria alternatywna zakłada, że gwałtowny wzrost ciśnienia powoduje skurcz naczyń, czego efektem jest zmniejszenie przepływu mózgowego i niedokrwienie tego narządu.

Przeważnie jednak encefalopatia nadciśnieniowa rozwija się w momencie gwałtownego wzrostu ciśnienia tętniczego, do czego mogą doprowadzić:

  • nagłe przerwanie leczenia hipotensyjnego;
  • chromochłonne guzy nadnerczy;
  • farmakologiczna choroba nadciśnieniowa w przypadku nieprawidłowej jej kontroli;
  • koarktacja aorty;
  • zwężenie tętnicy nerkowej;
  • zespół nerczycowy.

Ponadto encefalopatia nadciśnieniowa może rozwinąć się w efekcie układowych chorób tkanki łącznej i uzależnień narkotykowych (amfetamina, kokaina).

Objawy

Głównym objawem encefalopatii nadciśnieniowej jest wzrost ciśnienia tętniczego do tego stopnia, że dochodzi do zaburzeń mechanizmu autoregulacji przepływu mózgowego krwi. Pozostałe objawy obejmują:

  • napady padaczkowe – częściowe lub pierwotnie czy wtórnie uogólnione;
  • ogniskowe lub uogólnione objawy neurologiczne;
  • nudności i wymioty;
  • bóle głowy;
  • zaburzenia świadomości.

Wśród objawów ogniskowych najczęściej dochodzi do zaburzeń widzenia obejmujących widzenie przez mgłę, niedowidzenie połowicze jednoimienne, ślepotę korową czy kwadrantowe ubytki pola widzenia. Możliwe są również omamy wzrokowe.

Prawdopodobnie w pierwszej fazie choroby dochodzi do rozwoju obrzęku naczyniopochodnego. Z kolei w przypadku niepodjęcia leczenia dochodzi zatem do nieodwracalnych zmian niedokrwiennych, a także do wystąpienia obrzęku cytotoksycznego.

Diagnostyka

Encefalopatię nadciśnieniową można zdiagnozować za pomocą badania MRI. Podczas badania rezonansem magnetycznym obserwuje się wszelkie odchylenia od stanu prawidłowego mające związek z obrzękiem. Występuje on przeważnie w istocie białej okolicy tylnych mózgowia, czyli w okolicy płatów potylicznych i tylnej części płatów ciemieniowych.

Leczenie

Zespół ten odpowiednio leczony zwykle należy do schorzeń odwracalnych. Jednak brak wczesnej diagnozy i rozpoczęcia postępowania terapeutycznego może skutkować zgonem. Leczenie rozpoczyna się na oddziale szpitalnym, czym zajmują się kwalifikowani specjaliści. Leczenie opiera się na bardzo agresywnym działaniu hipotensyjnym. W związku z tym lekami z wyboru są zazwyczaj takie dożylne środki hipotensyjne jak blokery kanału wapniowego czy labetalol.

Bibliografia

  1. Kozubski W., Łukasik M., Encefalopatia nadciśnieniowa, Polski Przegląd Neurologiczny, 6/2010.
Polecane produkty:
Rehabilitacja Wrocław