RSQ Technologies

Serotonina to metabolit aminokwasu tryptofanu, organiczny związek chemiczny zwany popularnie hormonem szczęścia. Wywiera swój wpływ za pośrednictwem odpowiednich receptorów serotoninoergicznych.

 

Serotonina – synteza

Za syntezę serotoniny odpowiadają neurony oraz przewód pokarmowy i płytki krwi. Produkcja zachodzi w wyniku hydroksylacji i dekarboksylacji jednego z niezbędnych aminokwasów, jakim jest egzogenny tryptofan. Szacuje się, że około 2% spożytego wraz z pokarmem tryptofanu ulega przekształceniu do serotoniny.

Blisko 95% ogółu tego hormonu produkowane jest w komórkach enterochromafinowych błony śluzowej, w neuronach splotów nerwów warstwy podśluzowej i mięśniowej ściany jelita. Z kolei jedynie około 5% całości hormonu pochodzi z neuronów splotów nerwowych.

Wzrost stężenia serotoniny obserwuje się jako zjawisko fizjologiczne tuż po spożyciu posiłku oraz u kobiet po menopauzie, co wiąże się z obniżoną produkcją estrogenów. U mężczyzn występuje około 25% mniej serotoniny niż u kobiet.

Fizjologia serotoniny

Pojedyncza cząsteczka hormonu wykazuje silne właściwości hydrofilne i lipofobowe. W związku z tym nie może z łatwością przenikać przez błony biologiczne – aby tego dokonać musi najpierw związać się z docelowymi receptorami zlokalizowanymi na tych błonach.

Sklep Spirulina

Funkcje serotoniny

Serotonina odpowiada za agregację płytek oraz skurcz mięśni gładkich. To ważny hormon tkankowy oraz neuroprzekaźnik w ośrodkowym układzie nerwowym. Jej główną funkcją jest właśnie neuroprzekaźnictwo w układzie nerwowym. Bierze bowiem udział w procesach takich jak:

  • regulacja rytmu dobowego sen-czuwanie;
  • kontrola wrażeń bólowych;
  • zmiany nastroju;
  • zwiększanie libida;
  • krzepnięcie krwi;
  • skurcze mięśni;
  • termoregulacja organizmu;
  • proces zapamiętywania.

Pełni istotne funkcje w obwodowym układzie nerwowym, a w szczególności w układzie nerwów jelit. Wykazano, że poprzez swój wpływ na sieci nerwowe tego narządu powoduje zahamowanie perystaltyki jelit i nasila przewodzenie czucia bólu trzewnego.

Zwiększanie poziomu serotoniny

Poziom serotoniny w organizmie można podnieść naturalnymi sposobami, głównie prowadząc zdrowy tryb życia. Zastosowanie odpowiedniej diety, codzienna dawka aktywności fizycznej, odpowiednia ilość snu i dostarczanie sobie drobnych przyjemności w ciągu dnia znacznie zwiększa ilość hormonu w organizmie. Jedną z czynności najbardziej podnoszących jego poziom jest całowanie i przytulanie. Warto także sięgać po produkty bogate w tryptofan – ryby, awokado, banany, jajka, pestki dyni czy czekoladę.

Zaburzenia syntezy serotoniny

Nadmiar serotoniny

Nadmierna syntezowana serotonina jest zjawiskiem charakterystycznym dla chorób zapalnych jelit. Wzrost stężenia tego hormonu zaobserwowano w chorobie trzewnej, zaburzeniach żołądkowo-jelitowych o podłożu zapalnym, a także przy zapaleniu wyrostka robaczkowego.

Niedobór serotoniny

Z kolei niedobór serotoniny pochodzącej z komórek endokrynnych często występuje w postaci zaparciowego zespołu jelita drażliwego. W przypadku ośrodkowego układu nerwowego deficyt przyczynia się do wystąpienia depresji.

Brak serotoniny może powodować dekoncentrację, spadek tętna, obniżenie temperatury ciała, ciężkie zaburzenia snu, skłonności do obżarstwa i apatię. Niski poziom serotoniny obserwuje się u osób z nadwagą i otyłością. Tacy ludzie są bardziej impulsywni i wykazują większą trudność w kontrolowaniu swojego zachowania w obliczu zagrożenia. Ponadto posiadają większe skłonności do sięgania po różnego rodzaju używki, np. narkotyki czy alkohol.

Bibliografia

  1. Silverthorn D., Fizjologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2018.
  2. Traczyk W., Fizjologia człowieka w zarysie, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007.
  3. Stępień A., Walecka-Kapica E., Błońska A., Klupińska G., Rola tryptofanu i serotoniny w patogenezie i leczeniu zespołu jelita nadwrażliwego, Folia Medica Lodziensia, 2/2014.
  4. Markowicz-Narękiewicz A., Związek między wydzielaniem neuroprzekaźników a powstawaniem chorób psychicznych – na szczegółowo omówionym przykładzie depresji, Neurokognitywistyka w Patologii i Zdrowiu, 2009-2011.
Polecane produkty:
Rehabilitacja Wrocław