Fizjoexpert Futuro

Obojczyk (clavicula) jest mocną kością długą kształtu wygiętej litery S. Należy do kości obręczy kończyny górnej i stanowi wyraźną granicę między szyją, a klatką piersiową. Łączy łopatkę i mostek. Mimo że jest to kość długa, nie posiada ona jamy szpikowej, bądź jest bardzo niewielka.

Obojczyk

Umiejscowienie obojczyka

Obojczyk biegnie obustronnie od górnego końca mostka. Gdy ramię luźno zwisa znajduje się ona stosunkowo poziomo. Dalej biegnie w kierunku poprzecznym i lekko ku tyłowi, przed pierwszym żebrem i ponad nim, przylegając ostatecznie swym końcem bocznym do wyrostka barkowego łopatki.

Ciekawostką jest, że u osób z silnie rozbudowanym kośćcem klatki piersiowej oraz mocnym umięśnieniem, koniec boczny obojczyka unosi się nieco ku górze. W przypadku astenicznej budowy ciała koniec ten opada ku dołowi.

Zobacz również: Ruchomość klatki piersiowej.

Budowa anatomiczna obojczyka

Każdy obojczyk składa się z części środkowej oraz dwóch końców:

  • przyśrodkowego (skierowanego do mostka);
  • bocznego (barkowego; skierowanego ku łopatce).

W większości obojczyk zbudowany jest z istoty gąbczastej, pokrytej warstwą istoty zbitej. Jest ona szczególnie gruba w części środkowej obojczyka.

Obojczyk wykazuje dużą zmienność osobniczą pod względem wielkości, masywności czy kształtu. Krzywizny nieraz są bardzo wyraźne, a czasem słabo zaznaczone. Różnice te wiążą się między innymi z płcią.

Część środkowa

Część środkowa w odcinku przyśrodkowym jest wygięta do przodu, w bocznym zaś do tyłu. Powierzchnia górna części środkowej obojczyka leży pod skórą i mięśniem szerokim szyi. Między kością, a wspomnianym mięśniem biegnie kilka gałązek skórnych splotu szyjnego.

Do powierzchni górnej przyczepiają się dodatkowo mięśnie:

Między przyczepami tych mięśni znajduje się przestrzeń, gdzie kość jest najcieńsza i to właśnie w tym miejscu najczęściej dochodzi do jej złamania.

Sklep Spirulina

Powierzchnia dolna obojczyka jest wypukła, a przy końcu mostkowym delikatnie chropowata. Tam przyczepia się więzadło żebrowo-obojczykowe. Dalej, nieco bocznie, biegnie podłużna bruzda, do której przyczepia się mięsień podobojczykowy.

Bocznie od tego rowka znajduje się kolejne chropowate pole, w którym wyróżnić można guzek stożkowaty i kresę czworoboczną. Obie struktury były dawniej objęte wspólną nazwą guzowatości kruczej, gdyż są miejscem przyczepu więzadła kruczo-obojczykowego.

Koniec przyśrodkowy

Koniec mostkowy obojczyka jest zgrubiały i kończy się mniej więcej trójkątną, nieco siodełkowato zakrzywioną powierzchnią stawową mostkową. Pokryta jest ona chrząstką włóknistą, która z kolei przylega do wcięcia obojczykowego mostka.

Do powierzchni dolnej tego mostka przyczepia się część obojczykowa mięśnia mostkowo-gnykowego.

Koniec boczny

Koniec barkowy jest spłaszczony w kierunku od góry do dołu i kończy się bocznie owalną, słabo wypukłą powierzchnią stawową pokrytą chrząstką włóknistą. Łączy się ona z powierzchnią stawową wyrostka barkowego łopatki.

Zobacz również: Kości kończyny górnej.

Rozwój obojczyka

Część środkowa rozwija się na podłożu tkanki łącznej jako kość okładzinowa. Oba końce z kolei zawiązują się na podłożu chrzęstnym.

Obojczyk należy do najwcześniej kostniejących kości, ponieważ już w szóstym tygodniu życia płodowego w części środkowej pojawiają się dwa punty kostnienia. Dodatkowo, w wieku 17-20 lat na końcu mostkowym obojczyka pojawia się jeszcze jeden punkt kostnienia w postaci blaszki nasadowej. Zrasta się on z trzonem kości w 20-24 roku życia.

Złamanie obojczyka

Złamanie tej struktury kostnej często towarzyszy przede wszystkim wypadkom komunikacyjnym bądź urazom mechanicznym (np. upadek z wysokości). Jednocześnie może dojść np. do uszkodzenia tętnicy podobojczykowej bądź splotu ramiennego, ponieważ struktury te biegną bardzo blisko kości.

Zobacz również: Złamanie obojczyka – przyczyny, objawy, leczenie.

Bibliografia

  1. Ignasiak Z., Janusz A., Jarosińska A., Anatomia człowieka, Wydawnictwo AWF Wrocław, Wrocław 2002.
  2. Bochenek A., Reicher M., Anatomia człowieka, Tom I, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012.
Polecane produkty:
Rehabilitacja Wrocław