Medfile

Zakrzepica to niepełna zmiana stanu krwi z ciekłego na stały, należy do powikłań. Według innej definicji jest to schorzenie polegające na formowaniu się wewnątrz żył głębokich skrzeplin (zakrzepów). Uniemożliwiają one bądź utrudniają prawidłowy przepływ krwi. Zakrzepica prowadzi do zatoru.

Zakrzepica - przyczyny, objawy, profilaktyka

Przyczyny

Czynniki zwiększające ryzyko pojawienia się zakrzepicy obejmują następujące jednostki:

  • otyłość;
  • cukrzyca;
  • przyjmowanie doustnych środków antykoncepcyjnych;
  • zwężenie światła naczyń krwionośnych (miażdżyca, cholesterol);
  • zabiegi w obrębie jamy brzusznej;
  • długotrwałe siedzenie;
  • ciąża i połóg;
  • długotrwałe cewnikowanie żył;
  • żylaki;
  • niska aktywność ruchowa;
  • schorzenia onkologiczne;
  • wiek.

Tworzenie się zakrzepów należy do naturalnych mechanizmów naprawczych w przypadku uszkodzenia błony wewnętrznej, ponieważ aktywizują się wówczas płytki krwi. Przylegają one do uszkodzonej struktury i stopniowo wypełniają ubytek. Jeśli jednak istnieją inne czynniki zakrzepowe, proces rozwija się dalej. Na pierwotnym zakrzepie płytkowym odkładają się kolejne płytki, włóknik oraz granulocyty. Na tak powstałą strukturę nakładają się następnie włókniki tworząc siatkę. Powstająca skrzeplina może nawet całkowicie zamknąć światło naczynia.

Objawy

Typowymi objawami zakrzepicy jest ból, zasinienie i obrzęk kończyn. Badaniem fizykalnym można także potwierdzić podwyższoną temperaturę kończyny, a także wzmożone napięcie podpowięziowe (objaw Mozesa). W 20% przypadków stwierdza się dolegliwości bólowe podczas grzbietowego zgięcia stopy (objaw Homansa) oraz bolesność przyśrodkowej krawędzi sklepienia stopy.

Sklep Spirulina

Charakterystyczne jest poszerzenie żył w okolicy nadłoniowej w przypadku zakrzepicy żył biodrowych.

Warto jednak podkreślić, że wymienione wyżej objawy nie zawsze wiążą się z chorobą, ponieważ występują zaledwie u 50% chorych. U pozostałej części mogą wystąpić np. niespecyficzne objawy płucne. Właśnie dlatego zakrzepica często zostaje źle zdiagnozowana bądź wcale nie wykryta.

Profilaktyka

  • stosowanie pończoch lub opasek uciskowych – jest to istotne, ponieważ badania wykazały wyraźne przyspieszenie przepływu krwi żylnej w kończynach poddanych uciskowi. Pończochy bądź opaski uciskowe stosuje się do momentu uruchomienia pacjenta po operacji lub u chorych leżących. Przeciwwskazaniem do ich stosowania są: świeża zakrzepica żył głębokich i niedokrwienie kończyn dolnych
  • przerywany ucisk pneumatyczny – zmniejsza on częstość występowania zakrzepów żylnych. Przeciwwskazany w przypadku zaawansowanej niewydolności krążenia i ostrej zakrzepicy żylnej
  • uniesienie kończyn dolnych – kończyna powinna znajdować się powyżej poziomu serca. Wykazano, że uniesienie kończyny już o 15 stopni aż dwukrotnie przyspiesza przepływ krwi
  • kinezyterapia – ruchy czynne i bierne
  • wczesne uruchamianie chorych

Istotne są również metody farmakologiczne. Polegają one na stosowaniu leków hamujących procesy krzepnięcia krwi. W profilaktyce stosowane są obecnie heparyny. Leki antyagregacyjne są stosowane jednak wyłącznie w profilaktyce zakrzepów tętniczych, ponieważ nie znajdują zastosowania w chorobie zakrzepowej żylnej.

Ćwiczenia przeciwzakrzepowe (tylko profilaktycznie)

Polegają na wykonywaniu ruchów w stawach dystalnych kończyn dolnych we wszystkich płaszczyznach. Tempo ćwiczeń przeciwzakrzepowych powinno odpowiadać rytmowi oddechowemu (16-18 ruchów/min).

Istniejąca zakrzepica jest przeciwwskazaniem do wszelkich ćwiczeń!

Bibliografia:

  1. Ciecierski M., Zakrzepica żył głębokich.
  2. Wojtukiewicz M., Sierko E., Tomkowski W.  (i inni), Wytyczne dotyczące profilaktyki i leczenia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u chorych na nowotwory poddawanych leczeniu zachowawczemu, Via Medica, 3/2016.
  3. Noszczyk W., Ciostek P., Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa.
Polecane produkty:

Aktualizacja:

Rehabilitacja Wrocław